Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Κατάθλιψη

Βγάλτο από μέσα σου

• είναι η 4η συχνότερη ασθένεια παγκοσμίως.
• 1 στις 5 γυναίκες και 1 στους 8 άνδρες εμφανίζουν κατάθλιψη κάποια στιγμή της ζωής τους.
• το 10% τουλάχιστον, του γενικού πληθυσμού πάσχει από χρόνια κατάθλιψη.
• Έως το 2020, σύμφωνα με την ΠΟΥ, θα καταλαμβάνει την 2η θέση των ασθενειών του δυτικού κόσμου και την 1η ανεξαρτήτως φύλου και ηλικίας.
• Στην Ε. Ε. οι επιπτώσεις των ψυχικών διαταραχών στοιχίζουν περίπου το 3% με το 4% του ΑΕΠ, ενώ οι ψυχικές διαταραχές στο σύνολό τους αποτελούν την κύρια αιτία της πρόωρης συνταξιοδότησης και των συντάξεων αναπηρίας.

Στη χώρα μας η κατάθλιψη πλήττει:
• 1,1 εκατομμύριο γυναίκες και
• 850.000 άνδρες

Τα στοιχεία αυτά δεν είναι καινούργια για τις υπηρεσίες υγείας των περισσοτέρων χωρών. Πολλά κράτη της Ε.Ε. ήδη λαμβάνουν μέτρα για την αντιμετώπιση της “μάστιγας” του 21ου αιώνα όπως έχει χαρακτηριστεί η κατάθλιψη παγκοσμίως.

Στην Ελλάδα μόλις πριν από λίγες ημέρες ο υπουργός υγείας Δ. Αβραμόπουλος έδωσε στη δημοσιότητα προς διαβούλευση το πενταετές εθνικό σχέδιο δράσης για την καταπολέμησης της κατάθλιψης, που εκπονήθηκε σε συνεργασία με το ΕΠΙΨΥ.

Στο επίκεντρο του σχεδίου δράσης για την κατάθλιψη βρίσκεται:

• Η καταπολέμηση του κοινωνικού στιγματισμού, των προκαταλήψεων και της απομόνωσης, καθώς και η κινητοποίηση της κοινωνίας των πολιτών.
• Ο έλεγχος των παραγόντων κινδύνου κατάθλιψης και η μείωση των περιστατικών κατάθλιψης.
• Η εύκολη πρόσβαση των πολιτών σε υπηρεσίες πρόληψης, ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης.
• Η ανάπτυξη δεξιοτήτων για την υποβοήθηση των ατόμων με στόχο την έγκαιρη αναγνώριση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων.
• Η καθολική εξασφάλιση του δικαιώματος στην πρώιμη παρέμβαση και θεραπεία.
• Η βελτίωση των δεξιοτήτων των επαγγελματιών υγείας, ώστε να ανταποκρίνονται σωστά σε άτομα που ζητούν βοήθεια.
• Η εξασφάλιση επιπλέον οικονομικών πόρων για προληπτική πολιτική μέσα από την οργανωτική αναδιάταξη του συστήματος.
• Η δημιουργία σταθερού πλαισίου συνεργασίας και εμπλοκής με όλους τους συναρμόδιους φορείς, τον κόσμο της παραγωγής και της εργασίας για την αντιμετώπιση της κατάθλιψης.
• Η ενίσχυση της έρευνας σε εθνικό επίπεδο για την καλύτερη κατανόηση της κατάθλιψης και των επιρροών της στη δημόσια υγεία και την κοινωνική συνοχή.

Για την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση του πληθυσμού οι αρμόδιοι φορείς εκπόνησαν καμπάνια με πρωταγωνιστή τον ηθοποιό Λάκη Λαζόπουλο και κεντρικό σύνθημα: «Ανοίγουμε τον διάλογο για την κατάθλιψη. Βγάλτο από μέσα σου».

Σχόλιο: Κάλλιο αργά παρά ποτέ θα μπορούσαμε να πούμε, μετά την ανακοίνωση του σχεδίου δράσης. Όμως εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι στην παρουσίαση του προγράμματος δεν έγινε σαφής προσδιορισμός του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης των δράσεων, ούτε αναφέρθηκε ο προϋπολογισμός του σχεδίου. Ελπίζουμε ότι σύντομα θα το υπουργείο υγείας θα επιταχύνει την πορεία του διαλόγου και θα αρχίσει την υλοποίηση των δράσεων.

Πατήστε εδώ για να διαβάσετε το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Κατάθλιψη

pub-4862867215557621

Ένα χάπι για ατρόμητους

Τρέμετε στην ιδέα να μιλήσετε μπροστά σε κοινό; Ακούτε τη λέξη αράχνη και σας λούζει κρύος ιδρώτας; Αν ναι, κάντε υπομονή γιατί σε λίγο με ένα χάπι θα νικήσετε τους περισσότερους φόβους που σας κατατρέχουν. Αυτό τουλάχιστον υποστηρίζουν Ελβετοί επιστήμονες που ανακάλυψαν ότι η λήψη της ορμόνης κορτιζόλης βοηθά τον άνθρωπο που αντιμετωπίζει κοινωνικές ή άλλες φοβίες, να αποβάλλει το αρχικό άγχος μπροστά στο αντικείμενο του φόβου του.

Η κορτιζόλη εκκρίνεται φυσιολογικά στον οργανισμό όταν το άτομο βρεθεί σε κατάσταση στρες ή νοιώσει φόβο, προκειμένου να καταστείλει τις αντιδράσεις πανικού. Παλαιότερες μελέτες υποδεικνύουν ότι η ορμόνη μπλοκάρει τα οδυνηρά συναισθήματα και αναμνήσεις και μας βοηθά έτσι να εντεπεξέλθουμε με αγχωτικές καταστάσεις. Αν και ο μηχανισμός της φοβίας δεν είναι ακόμα γνωστός, έχει διατυπωθεί η θεωρία ότι τα φοβικά άτομα παρουσιάζουν υπερβολικά χαμηλά επίπεδα κορτιζόλης, με αποτέλεσμα να πανικοβάλλονται.

Μια ομάδα Ελβετών ερευνητών υπό την καθοδήγηση του Dominique de Quervain από το Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης χορήγησαν κορτιζόλη σε 40 άτομα με κοινωνική φοβία και σε 20 με αραχνοφοβία. Οι μισοί από τους ασθενείς έλαβαν την ορμόνη και στη συνέχεια είτε εξετάστηκαν δημοσίως στα μαθηματικά (στην περίπτωση κοινωνικής φοβίας) είτε κοίταξαν σε φωτογραφίες με μεγάλες αράχνες. Οι εθελοντές που είχαν λάβει κορτιζόλη φοβήθηκαν πολύ λιγότερο, όπως φάνηκε από τη βαθμολόγηση των αντιδράσεών τους σε κλίμακα από το 0 έως το 10.

“Το επόμενο βήμα θα είναι να επαναληφθεί το πείραμα σε μια μεγαλύτερη ομάδα ανθρώπων...”, λέει de Quervain, για να συμπληρώσει: “Η ορμονική θεραπεία σε συνδυασμό με την συμπεριφορική ψυχοθεραπεία θα αποτελούσε ένα ιδανικό συνδυασμό με πολύ καλά αποτελέσματα. Ο ασθενής μαθαίνει σιγά σιγά να έρχεται αντιμέτωπος με το φόβο του, για παράδειγμα κοιτώντας φωτογραφίες με αράχνες πριν τελικά έρθει αντιμέτωπος με το πραγματικό ζώο. Η κορτιζόλη απλά θα διευκόλυνε τους ασθενείς να αντεπεξέλθουν στα συναισθήματα φόβου στις αρχές της ψυχοθεραπείας.”

Το σίγουρο είναι ότι το σημείο όπου με ένα χάπι θα γινόμαστε άφοβοι (σαν το Ποπάϋ με το σπανάκι) είναι μακριά ακόμα. Εξάλλου το συγκεκριμένο χάπι, η κορτιζόλη, όπως λέει και ο εμπνευστής του “δεν θα είναι ποτέ ένα χάπι που λαμβάνεται κάθε ημέρα. Θα μπορούσε όμως να χρησιμοποιηθεί σε συνδυασμό με τη συμπεριφορική θεραπεία για να έχει αποτελέσματα“.

Πηγή: nature.com

Αν θέλετε να διαβάσετε περισσότερα για τις διαταραχές του πανικού και της αγοραφοβίας επισκεφθείτε το σάιτ της Ψυχογνωσίας.

pub-4862867215557621

Περί Εμμονών

Διάβασα την… “περιπέτεια” της Λουκρητίας με την εμμονή ονόματι “μαστίχα Χίου“. Τι μπορεί, λοιπόν, να σου κάνει ένα “τερατάκι”; Αν του δώσεις σημασία, αν το πιστέψεις σε υπνωτίζει, σε αιχμαλωτίζει και σχεδόν ζεις για να το υπηρετείς. Αποκτά μία δύναμη πάνω σου και απλώνει ρίζες. Θέλεις να το διώξεις, μα σε κατακλύζει το άγχος και υποκύπτεις στις παράλογες απαιτήσεις του. Έτσι δυναμώνει και σε κυριεύει όλο και περισσότερο. Η μόνη λύση για να σταματήσει ο φαύλος-κύκλος είναι να αντισταθείς στην α-νοησία του.

Βρήκα τις ερωτήσεις της Λουκρητίας για τη γένεση, τη σοβαρότητα, την ένταση, το είδος και την επίδραση των εμμονών καίριες και ουσιαστικές και σκέφτηκα να απαντήσω σε μερικές απορίες για όποιον ενδιαφέρεται ή… ανησυχεί…

Οι εμμονές, λοιπόν, ή τα “κολλήματα”, ή οι ιδεοληψίες (στην επιστημονική τους ορολογία) αποτελούν επίμονες, επαναλαμβανόμενες ιδέες, σκέψεις, εικόνες ή παρορμήσεις που το άτομο θεωρεί δυσάρεστες, παράλογες ή ανεπιθύμητες. Μοιάζουν να έρχονται από μόνες τους και να του επιβάλλονται παρά τη θέλησή του. Στη προσπάθειά του να τις αγνοήσει ή να τις απωθήσει, το άτομο κυριεύεται από τόσο έντονο άγχος που οδηγείται στην εκτέλεση ψυχαναγκασμών ή επαναληπτικών τελετουργικών πράξεων προκειμένου να ανακουφιστεί.

Παραδείγματα τέτοιων συμπεριφορών αποτελούν ο συνεχής έλεγχος ηλεκτρικών συσκευών, η σχολαστική καθαριότητα, η ενδελεχής ταξινόμηση, η συσσώρευση άχρηστων αντικειμένων κλπ. Το άτομο αναγνωρίζει τις συμπεριφορές αυτές ως άσκοπες ή υπερβολικές, αλλά το άγχος του εντείνεται αν προσπαθήσει να τις αποφύγει. Και ιδού ο φαύλος-κύκλος: το “τερατάκι” γίνεται “λερναία ύδρα” όσο το πιστεύει κανείς και το υπηρετεί.

Προσέξτε όμως! Οι περισσότεροι άνθρωποι περιστασιακά παρουσιάζουν ιδεοληψίες ή εμπλέκονται σε ψυχαναγκαστικές τελετουργίες. Για τη πλειοψηφία, οι σκέψεις αυτές ή οι αντίστοιχες συμπεριφορές δεν αποτελούν σημαντικό πρόβλημα. Συχνά δε οι αγχογόνες καταστάσεις ή η ροπή του ατόμου στο άγχος αυξάνουν τη συχνότητα τέτοιων παρεισφρυουσών σκέψεων, το υλικό από το οποίο δημιουργούνται οι εμμονές.

Πού έγκειται, όμως, η διαφορά ανάμεσα στη “φυσιολογική” και τη “μη φυσιολογική” ιδεοληψία; Οι ιδεοληψίες των ανθρώπων που πάσχουν από ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή (ΙΨΑΔ) είναι πιο έντονες, πιο επίμονες, πιο συχνές, διαρκούν περισσότερο και δημιουργούν μεγαλύτερη δυσφορία από τις κοινές έμμονες ιδέες. Επιπλέον οι άνθρωποι που πάσχουν από αυτή τη διαταραχή παρουσιάζουν ιδεοληψίες και ψυχαναγκασμούς τέτοιας έντασης και συχνότητας που επηρεάζει ένα ευρύ φάσμα της λειτουργικότητας τους. Σε αρκετές περιπτώσεις εμφανίζονται προβλήματα ανεργίας, διαπροσωπικών σχέσεων και εκτέλεσης απλών καθημερινών δραστηριοτήτων. Η πορεία της διαταραχής είναι χρόνια και συχνά συνυπάρχει με άλλες αγχώδεις διαταραχές ή κατάθλιψη.

Αν οι δικές σας εμμονές είναι έντονες, συχνές και σας κάνουν τη ζωή δύσκολη μη διστάσετε να απευθυνθείτε σε κάποιο ειδικό. Αν πάλι είναι περιστασιακές ακολουθείστε τη τακτική της Λουκρητίας: αγνοήστε τις και θα φύγουν! Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή διαβάστε το ανάλογο άρθρο για τις Αγχώδεις Διαταραχές.

Ελπίζοντας ότι η φύση και ο χαρακτήρας των εμμονών έγινε λίγο πιο σαφής, κλείνω ευχόμενη λιγότερες… “μαστίχες Χίου”!

pub-4862867215557621